Küçük değişimler neden önemlidir?
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; tıbbi tanı ve tedavinin yerini tutmaz. Sağlık durumunuzla ilgili kararlar için doktorunuza danışın.
Kısa yanıt: Küçük değişimler, günlük yaşama daha kolay yerleşir, daha az irade gerektirir ve tekrarlandıkça alışkanlığa dönüşme olasılığı artar. Aynı anda pek çok şeyi değiştirmeye çalışmak ise kısa sürede yorgunluk ve bırakmayla sonuçlanabilir.
Bilimsel açıklama
Alışkanlıklar, belirli bir ipucuna bağlanan basit davranışların tekrarıyla oluşur; bu yüzden küçük ve net davranışlar alışkanlık oluşturmak için daha uygundur (Gardner, Lally ve Wardle, 2012).
Gerçek yaşam koşullarında alışkanlık oluşumunu inceleyen çalışmada, daha basit davranışların daha hızlı otomatikleştiği görülmüştür (Lally ve ark., 2010).
Günlük yaşamdan bir örnek
Ocak ayında şekeri bırakmak, her gün spor yapmak ve akşam yemeğini 19.00'da bitirmek için kendinize söz verdiniz; iki hafta sonra hepsini bıraktınız. Bu kez yalnızca "her kahvaltıda bir yumurta" ile başladınız ve üç ay sonra hâlâ sürdürüyorsunuz.
Nurdan Balakçı'nın yaklaşımı
Nurdan Balakçı'nın yaklaşımında her hafta tek bir beceriye odaklanılır. Plus Online Diyet'teki haftalık davranış çalışmaları bu ilkeye göre yapılandırılmıştır.
Küçük kazanımlar fark edildikçe kişinin kendine güveni ve motivasyonu da artar.
Kendinize sorabileceğiniz sorular
- Bu hafta yapabileceğim en küçük değişim ne?
- Bu değişimi hangi mevcut rutine bağlayabilirim?
- Kendimi bu değişimde 10 üzerinden ne kadar emin hissediyorum?
Uygulanabilir öneriler
- Değişimi o kadar küçük seçin ki "evet, bunu yapabilirim" diyebilin.
- Bir değişim oturduktan sonra yenisini ekleyin.
- Her gün yaptığınızı basit bir işaretle takvime kaydedin.
Ne zaman destek alınmalı?
Kronik bir hastalığınız varsa, düzenli ilaç kullanıyorsanız, gebe ya da emziren bir anneyseniz veya kilo değişimi açıklanamayan şekilde hızlıysa beslenme düzeninizi değiştirmeden önce hekiminize ve bir diyetisyene danışın.
Bilimsel kaynaklar
- Gardner B, Lally P, Wardle J. Making health habitual: the psychology of habit-formation and general practice. British Journal of General Practice, 2012
- Lally P ve ark. How are habits formed: modelling habit formation in the real world. European Journal of Social Psychology, 2010
- Teixeira PJ ve ark. Successful behavior change in obesity interventions in adults: a systematic review of self-regulation mediators. BMC Medicine, 2015
